Rozmaitości teologiczne

Od momentu przyjścia na Świat wszyscy jesteśmy członkami różnego rodzaju wspólnot - od najbardziej elementarnej, jaką jest rodzina, na przynależność do której nie mamy wpływu, po te wszystkie, które świadomie wybieramy, kierując się różnymi przesłankami. Życie we wspólnocie ma kluczowe znaczenie dla rozwoju psychicznego człowieka. Dzięki wspólnocie przystosowujemy się do uczestnictwa w szerokim kontekście życia społecznego. Procesy zachodzące we wspólnotach w skali mikro dokonują się bowiem w skali makro w realiach życia w ogólnie pojmowanym społeczeństwie. s.199-200

W dobie ponowoczesności systematycznie rośnie znaczenie wszelkiego rodzaju wspólnot religijnych, które w jakiś sposób organizują życie jednostek nie potrafiących odnaleźć swojego miejsca we wciąż zmieniających się, wciąż nowych realiach. Oferują one pewną stałość. Proponują stały i określony system norm i wartości, który stanowić może punkt odniesienia, co jak się okazuje niezbędne jest do normalnego funkcjonowania człowieka w społeczeństwie, a zatracone zostało poprzez postępującą relatywizację życia i obowiązujących w nim norm i zasad. Zjawiska te zaczęły być szczególnie wyraźnie widoczne w Polsce w latach przełomu, kiedy to dokonała się kompleksowa transformacja systemowa obejmująca swym zasięgiem gospodarkę, politykę i życie społeczne. s.200

Paweł Załęcki definiuje wspólnotę religijną jako taki typ zbiorowości społecznej, w której członkowie odczuwają silną więź interpersonalną istniejącą w jej obrębie. Stanowi ona grupę, która w pewnych przynajmniej granicach jest samowystarczalna oraz zdolna do zaspokajania potrzeb swoich członków. Jej członkowie podzielają poczucie wzajemnej przynależności, które bazuje głównie na wspólnocie doznań, praktyk oraz doznań dotyczących zjawisk i rzeczywistości natury religijnej. Stosunki społeczne panujące w jej obrębie opierają się na przyjaźni, nierzadko sąsiedztwie, pokrewieństwie oraz wspólnocie norm i wartości moralnych. s.225

A. Górny: Swoi wśród innych. Socjologiczny portret słuchaczy rozgłośni „Radio Maryja”. W: Katolicyzm polski na przełomie wieków. Teologiczny, instytucjonalny i wspólnotowy wymiar Kościoła. Red. J. Baniak. Poznań 2002 s. 199-230.