Rozmaitości teologiczne

Sobór Watykański II pozwolił spojrzeć na parafię z innego punktu widzenia, akcentując przede wszystkim aspekt wspólnotowy Kościoła. Umiejscowienie parafii w kontekście konkretnego Kościoła lokalnego pozwoliło wypracować jej charakter eklezjalny i jednocześnie otworzyło drogę do jej odnowy. Aby stwierdzić, jak parafia ujmowana jest w dokumentach soborowych, należy wyjść od jej eklezjalnego fundamentu, czyli Kościoła lokalnego, by następnie stwierdzić, czy jest to miejsce, w którym człowiek wierzący może spotkać się z Bogiem. Na koniec trzeba podjąć nierozwiązaną do końca kwestię nazywania parafii Kościołem lokalnym.

Aspekt historyczny

Termin parafia jest spolszczeniem greckiego słowa paroikia, które z kolei pochodzi od słowa paroikein oznaczającego mieszkać obok. W języku biblijnym słowo to nabrało bardziej teologicznego znaczenia. Wulgata tłumaczy słowo paroikia jako peregrinatio, czyli wędrowanie, wędrówka, pielgrzymka. w Nowym Testamencie termin ten przedstawia Kościół na ziemi, oznacza pobyt wiernych jakby tylko tymczasowy, na obczyźnie, ponieważ ich właściwą ojczyzną jest niebo.